“Mobbing”: η μεγαλύτερη μάστιγα στον εργασιακό χώρο

“Η λέξη “mob”.. χρησιμοποιήθηκε για να περιγράψει το φαινόμενο, κατά το οποίο κάποιος εργαζόμενος δέχεται ψυχολογική και ηθική βία στον εργασιακό χώρο.”
– από τη Μαρία Λυδία Κυριακίδου

mobbing_by_kunstpuppe

Η οικονομική κρίση, της οποίας προηγήθηκε η κοινωνική κρίση, των οποίων γεννήτορας και γέννημα είναι ο ατομικισμός, είναι ένα φαινόμενο, που προκαλεί όλο και περισσότερα ανησυχητικά κοινωνικά ζητήματα και προβληματισμούς, κατά την πάροδο των ετών.

Ένα από αυτά τα λυπηρά φαινόμενα ακούει στο όνομα “mobbing”.
Πρώτη φορά, ο όρος αυτός χρησιμοποιήθηκε κατά τη δεκαετία του ’60. Η ορολογία του φαινομένου,προέρχεται από τη λέξη “mob”, που σημαίνει περικυκλώνω, επιτίθεμαι, επικρίνω και χρησιμοποιήθηκε για να περιγράψει το φαινόμενο, κατά το οποίο κάποιος εργαζόμενος δέχεται ψυχολογική και ηθική βία στον εργασιακό χώρο. Με άλλα λόγια, μιλάμε για το εργασιακό bullying.

Τι σημαίνει πρακτικά όμως αυτό; Πώς εκδηλώνεται το φαινόμενο, ποιοι στοχοποιούνται και ποιοι είναι οι θύτες;

bullying_by_kungfuplum
Το φαινόμενο αφορά σε ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο παρεμβατικών και παραβατικών συμπεριφορών μιας ομάδας ατόμων,απέναντι σε ένα ή περισσότερα άτομα του κοινού εργασιακού χώρου και περιλαμβάνει, κυρίως, τη συχνή, ασήμαντη και σχολαστική κριτική εναντίον αυτών των στοχοποιημένων ατόμων,την άρνηση της εκτίμησης και της αναγνώρισης της αξίας τους, μέσω της υπονόμευσής τους, της δυσφήμισης, καθώς και μιας σειράς άλλων ενεργειών.

Κοινώς, μιλάμε για το κουτσομπολιό, που γίνεται πίσω από τις “πλάτες” ενός ατόμου με εμφανείς ικανότητες σε έναν συγκεκριμένο εργασιακό χώρο,τη διάδοση ψευδών ειδήσεων ή διαστρεβλωμένων πληροφοριών που το αφορούν, συζητήσεων που αφορούν στον χαρακτήρα του, την προσωπική του ζωή, τις ενέργειες του στον εργασιακό χώρο κ.ά, με σκοπό τελικά,την ηθική παρενόχληση του θύματος, ώστε το ίδιο να οδηγηθεί σε ηθική κατάπτωση και τελικά σε παραίτηση.

Αν ο εργασιακός χώρος, δε,  είναι ο δημόσιος τομέας, όπου το ζήτημα της παραίτησης αφορά δυσκολότερο δίλημμα, το θύμα μπορεί στην κυριολεξία να ασφυκτιεί απεγνωσμένο, παλεύοντας με την ψυχική του ισορροπία, καθημερινά.

Σε κάθε περίπτωση πάντως κι ειδικά στην εποχή που διανύουμε, με το γιγαντωμένο πρόβλημα της ανεργίας και της επαγγελματικής αβεβαιότητας, συνειδητοποιούμε πόσο δύσκολο και ανυπέρβλητο καθίσταται για το θύμα, ένα τέτοιο φαινόμενο που εκτυλίσσεται εις βάρος του.

Κάθε τέτοια “ομάδα mobbing” έχει κάποιον που ηγείται.
Κάποιον δηλαδή, που τραβάει μπροστά το “βρόμικο” αυτό “παιχνίδι”, με τους υπόλοιπους απλώς να ενισχύουν,να διασκεδάζουν και τελικά να συνυπογράφουν, προσθέτοντας μερικά κεφάλαια ακόμη, πράγμα που μπορεί να συντελεστεί φυσικά ακόμη και με τη σιωπή  τους, καθώς όλοι γνωρίζουμε πως σιωπή σημαίνει συνενοχή. Ακόμη, δηλαδή κι αν δεν συμμετέχουν φραστικά ή μέσω συγκεκριμένων ενεργειών στο απεχθές φαινόμενο, είναι η σιωπηρή τους συγκατάβαση που το ενισχύει και, τελικά, το παγιώνει.

loneliness__mob__more____by_swexim-d3fkd4m

Ο ηγέτης μιας τέτοιας ομάδας λοιπόν, ανήκει σε δύο τύπους: του εξωστρεφούς και του εσωστρεφούς τύπου.

Αν είναι εξωστρεφής τύπος, φανερά σημειώνονται, το ποιος ηγείται αλλά και οι τρόποι αυτού, με τους οποίους εξαναγκάζει την ομάδα να συμμετέχει στο ηθικό έγκλημα, εναντίον του επιλεγμένου στόχου.

Ο εσωστρεφής τύπος από την άλλη, είναι ακόμη πιο ύπουλος: δρα στο παρασκήνιο, ασκώντας τη χειριστική του συμπεριφορά σε λανθάνοντα χρόνο.

Μάλιστα οι δεύτερος τύπος, ως επικεφαλής, είναι ακόμη πιο επικίνδυνος, μιας που τα αποτελέσματά των ενεργειών του είναι περισσότερο επιτυχή, στατιστικά.

Σε μια κατάσταση ηθική παρενόχλησης, λοιπόν, ο επικεφαλής υποκινεί τους υποστηρικτές,  αντιγραφείς και αδιαφώτιστους, άπειρους, ανώριμους ή συναισθηματικά άπορους της ομάδας, ανθρώπων με χαμηλές αξίες, να συμμετάσχουν σε κατ ‘αντιμωλία αλληλεπίδραση με τον επιλεγμένο στόχο.

Ο επικεφαλής ή επικεφαλής νταής, κερδίζει ικανοποίηση από την ενθάρρυνση των άλλων να συμμετάσχουν σε κατ ‘αντιμωλία αλληλεπίδραση με τον στόχο.

Μόλις το mobbing βρίσκεται σε εξέλιξη, ο επικεφαλής νταής καλλιεργεί την ηθική παρενόχληση, ώστε αυτή να αποβεί σε εξασφαλισμένη καταστροφή του στοχοποιημένου συναδέλφου, από την οποία ο ίδιος κερδίζει έντονη ικανοποίηση – κι αυτό φυσικά, είναι ένα χαρακτηριστικό των ατόμων με ψυχοπαθητική προσωπικότητα.

Επιπλέον, να σημειώσουμε πως δεν εχει ιδιαίτερη σημασία αν ο ίδιος ο αρχηγός του mobbing ή τα μέλη της ομάδας αυτής που υποκινεί οι ίδιος, είναι σε υποδεέστερη επαγγελματική επίδοση και απόδοση,σε σύγκριση με το θύμα.
Μπορεί να είναι και το ίδιο ικανοί ή ακόμη και ικανότεροι.

Συνήθως, πάντως, οι αρχηγοί αυτοί, τα τέρατα αυτά, τη γλιτώνουν.
Και αυτό συμβαίνει γιατί αν το θύμα αποφασίσει κάποια στιγμή να υπερασπιστεί τον εαυτό του, θα κινηθεί συχνότερα εναντίον όλης της ομάδας, παρά εναντίον του συγκεκριμένου ενός, που την υποκινεί και την κατευθύνει. Άλλες φορές, το θύμα θα αποφασίσει απλά να απέχει από την ομάδα και τις δραστηριότητες της, κάτι που σαφώς έχει επίδραση και στην ποιότητα της εργασίας του, εντός των άλλων.

mobbing_by_oxferd

Το θύμα ,λοιπόν,πιθανότερο είναι να μη μπορεί να διακρίνει εγκαίρως πως είναι ένας άνθρωπος ο κύριος υπεύθυνος για όλη αυτή την κατάσταση. Το ίδιο όμως, πιθανόν να ισχύει και για την υποκινούμενη εναντίον του, ομάδα.

Κι η αλήθεια είναι, πως κανένας δε μπορεί εύκολα να πιστέψει πως ένας άνθρωπος από μόνος του, είναι ένα τέτοιο τέρας με τέτοιες αρνητικές επιδράσεις στο περιβάλλον του. Παρουσιάζονται,συνήθως,τόσο γοητευτικοί, ακίνδυνοι και πειστικοί στους αφελείς και άπειρους -ως προς την ηθική παρενόχληση-ανθρώπους, που αυτό ακριβώς εξασφαλίζει και την επιτυχία τους.


Ποια είναι η λύση στο εν λόγω πρόβλημα, λοιπόν; Πώς θα έπρεπε να κινηθεί ένας τέτοιος άνθρωπος, που έχει στοχοποιηθεί και καταδιώκεται, απλά και μόνο επειδή εμφάνισε κάποιες ικανότητες στον εργασιακό χώρο;

 

i_demand_by_blayresalice-d3k4k5w.jpg

Το σοφότερο όλων είναι να προσπαθήσει να εντοπίσει ,καταρχήν,τον υποκινητή και να συγκεντρωθεί στο να αποδείξει την ευθύνη του απέναντι στον εκφοβισμό που δέχεται.

Έπειτα, να φροντίσει, ώστε να ενισχύει την αυτοπεποίθηση του, με υγιείς τρόπους και καθημερινά, μη επιτρέποντας σε τέτοιες “μαφιόζικες” (“mob” επίσης ονομάζεται η μαφία)  τακτικές να επιδρούν στην αυτοεκτίμηση του και στην δυναμική της ηθικής του.
Κι είναι πολύ σημαντικό να μάθει κανείς γενικά,να υπερασπίζεται τον εαυτό του, χωρίς να φοβάται να τα βάλει ακόμη και με τον κόσμο ολόκληρο.

Αν πάλι, δε βρίσκεται σε θέση να μπορεί να το διαχειριστεί, μπορεί απλά να παραιτηθεί από τη συγκεκριμένη εργασιακή θέση.

Θυμηθείτε, όμως, πως μας συμβαίνει μονάχα ό,τι επιτρέπουμε. Και πως ό,τι αποφεύγουμε να αντιμετωπίσουμε, επανέρχεται κάπου παρακάτω, με έναν άλλον τρόπο, σε έναν άλλον μανδύα, χτυπώντας ίσως και δυνατότερα την πόρτα μας.


Για τη συγγραφή του παρόντος, χρησιμοποιήθηκαν ως υποστηρικτικό υλικό , σχετικά άρθρα από την ιστοσελίδα bullyonline.org

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s